FOLKLOR’DAN DOĞAN KÜLTÜR

Ukraynalılar sanatı, estetiği ve kültürel etkinlikleri günlük yaşamın bir parçası haline getirmeyi ve her alana yansıtmayı başarabilmişler. Folklor ise, sanatın ve kültürün her dalında derin izler bırakmış.

 

Yabancılar, yıllar boyunca Ukrayna’yı Rusya’nın bir parçası gibi gördüler, ve Ukrayna kültürünü de Rus kültürünün bir parçası sandılar. Oysa, Rusya ve Belarus gibi komşularıyla ortak kültürel değerleri olsa da, Ukrayna, kendine has zengin bir kültür mirası na sahip.

 

Ulusal dilde edebiyat

 

Ukraynaca, bir doğu slav dili ve 9. yüzyılda Kiev’de konuşulan eski dile en yakın olanı. 10. yüzyılda Hristiyanlığı n benimsenmesinden sonra bazı değişmelere uğradıysa da, Polonya’nın ve Rusya’nın tarihteki baskılarına rağmen varlığını koruyabilmiş ve 1990’da resmi dil ilân edilmiş. Ülkede hemen hemen herkes Rusça’yı anlıyabiliyor ama, özellikle Batı Ukraynalılar dilleri konusunda çok duyarlılar ve Ukraynaca’dan başka dil kullanmıyorlar. Oysa, yaklaşık 10 milyon Rus’un da yaşadığı doğu Ukrayna’da bu duyarlılık o kadar fazla değil; zaten Rusça konuşan da çok...

 

Ukrayna ulusal edebiyatının kökleri Orta-Çağ’a kadar iniyor. O dönemlerde yazılı olmayan edebiyatın de önemli bir yeri var. Ağızdan ağza dolaşan masallar, hikayeler ve şarkı lar bir temel oluşturuyor. Modern Ukrayna edebiyatının başlangıcı ise, 1700’lü yılların ortalarına rastlıyor. Ukrayna’lı filozof Hryhorii Skovoroda, Ukrayna dilinde şiirler ve felsefi bildiriler yazıyor. Daha sonra, 19. yüzyılda, Ivan Kotliarevsky ve 1814 doğumlu bir milliyetçi olan Taras Shevchenko, Ukraynaca eserler veren ilk büyük yazarlar olarak isim yapıyorlar. Ukrayna edebiyatına altın çağını yaşatan Taras Shevchenko, bugün de ülkesinde bir ulusal kahraman sayılıyor. 20. yüzyıl başlarındaki en önemli Ukrayna’lı yazar ise, romancı, şair, düşünür ve çocuk masalları yazarı olan Ivan Franko.

Ukrayna’da kültürün ve sanatın Hristiyanlıktan çok etkilendiği hemen belli oluyor. Özellikle dini yapılardaki ihtişam ve süslemelerin zerafeti baş döndürücü. Ukrayna’nın açık hava müzesini andıran, ya da parklar içine kurulmuş gibi görünen şehirleri, görkemli mimari eserleri, sayılamayacak kadar çok müze, tiyatro ve sanat galerisinin varlığı, hatta sirk kültürünün sinema kadar yaygın oluşu, ülkenin kültürel zenginliğinin de aynası gibi.

Ukrayna müziği öncelikle insan sesine dayalı ve çok sesli. Enstrümanlar şarkı- cılara eşlik etmek üzere sonradan çıkmı ş ortaya. Geleneksel müzik aletleri içinde öncelikle sayabileceklerimiz bandura, kobza, akordeon, keman, tarogato, balalayka, mandolin ve çimbali.

SAYFA GÖRÜNÜMÜ >>

Anasayfa